نمادپردازی در باغ ایرانی، حس طبیعت در باغ‌هاى سلطنتى صفوى

نوع مقاله: ترویجی

نویسنده

دکتری معماری

چکیده

بر اساس جهانشناسی مزدایی باغ انعکاسی است از صورت جهان و از آنجایی که تاریخ‌نگاران دوره صفوی نیز به حضور طبیعت بکر در باغ‌ها صحه می‌گذارند، لذا چنین می‌توان استنباط کرد که جوهر باغ به نقشه‌ای خاص مربوط نمی‌شود، بلکه بیشتر رابطه‌ایست که با طبیعت بکر برقرار می‌کند. در نتیجه طبیعت بکر و چشم‌انداز آن، ورای دیوار باغ، مورد نظر است. از این‌رو باید دید چگونه طبیعت بکر به‌عنوان بخش مهمی از تصویر باغ به‌ وسیلة راهکارهای مختلف در باغ نمود پیدا می‌کند چنانکه در آن شاه، همانند سلطان هستی، در پی از نو خلق کردن صورت زمین است. به طور کلی پژوهشگران بر هندسه نقشه باغ ایرانی به صورت چهار بخش تکیه دارند. این نوشته ابتدا نشان می‌دهد که این تئوری در مورد نقشه‌های موجود از باغ‌های صفوی صادق نیست و سپس به معرفی مفهوم باغ‌های سلطنتی به عنوان انعکاسی از جهان و رابطه آنها با طبیعت بکر می‌پردازد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Symbolism in Persian Garden; The Sense of Nature in the Royal Safavid Gardens

نویسنده [English]

  • Mahvash Alemi
Ph.D in Architecture
چکیده [English]

Scholars have mainly insisted on the formal geometry of Persian gardens as a fourfold plan. Here I will discuss that this theory does not correspond to the original documents showing the plans of Safavid gardens. Through the study of a treatise written on planting a chaharbagh, we shall see that its layout does not correspond to the plan of a garden with crossing channels, as it is usually sustained, but to a great garden reflecting the whole created world. The idea of the garden as the image of the world in the mazdean thought, re-elaborated in the philosophy of light, suggests that garden studies needs a step beyond its mere layout. The Safavid chronicles, reveal a clear attention towards the undefiled nature in their garden making that has not been sufficiently underlined. We shall see that the essence of the garden is not linked to a specific plan, but rather to the realtion it establishes with the undefiled nature. The poems written in praise of Shah Tahmasb and his gardens in Qazvin reflect the idea of the king and his garden mirroring the creator and the world. The comparison between a drawing by Kaempfer and a miniature depicting shah Tahmasb’s garden in Qazvin leads to the understanding of the garden as encompassing the whole world. The undefiled nature and its view is desired beyond the garden walls. We shall see how the inclusion of undefiled nature, as an essential part of the image of the garden is achieved through different strategies, manifesting an idea of the garden in which the king as the king of the world recreates the image of the world. The hypothesis in this article mentions that the word caharbag does not thus correspond to the plan of a garden divided in four by watercourses, but denotes a great garden.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Persian gardens
  • Imago Terrae
  • Royal Safavid Gardens
  • Medio Mundi
  • Pavilion
  • Chaharbagh