منظر شهری در نگاه استراتژیک

نوع مقاله: ترویجی

نویسنده

کارشناس ارشد معماری منظر

چکیده

با روند روبه رشد توسعه که در پی تحولات سریع اقتصادی، سیاسی و اجتماعی جوامع اتفاق می‌افتد، دامنه گسترش کالبدی شهرها فراتر از اراضی پیرامونی رفته و به سکونتگاه‌های مجاور که به شکل روستاهایی خودکفا در طول تاریخ شکل گرفته است، می‌رسد. روستاهای مورد اشاره در ابتدا به عنوان سکونتگاه‌های حاشیه شهر، و با ادامه روند گسترش شهری به شکل محلاتی درون شهرها تغییر چهره می‌یابند. جماران، امام‌زاده قاسم، چیذر، ده ونک، اوین، درکه، فرحزاد، طرشت و بسیاری دیگر از محله‌ها که در محدوده کنونی شهر تهران قرار گرفته‌اند، در گذشته‌ای نه چندان دور روستاهایی بوده‌اند که در عین خودکفایی مناسبات بسیاری نیز با یکدیگر داشتند. پیچیدگی اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی، کالبدی و ترافیکی در محله جماران که در گذشته به عنوان یک روستای کوهستانی در شمیران مطرح بوده است با تلفیق خصوصیات روستایی و شهری در ابعاد مختلف، موجب می‌شود که این مجتمع زیستی نه از خصوصیات کامل یک روستا برخوردار بوده و نه ویژگی‌های یک جامعه شهری را در خود داشته باشد. همچنین پیوند خوردن این محله با فرهنگ سیاسی- انقلابی ایران بر اهمیت شناخت صحیح این بافت جهت برنامه‌ریزی سنجیده‌تر برای آن می‌افزاید و موجب ناکافی و ناکارآمد شدن طرح‌های موضوعی و موضعی می‌شود. این نوشتار که به جستجوی راهبردهای ساماندهی منظر شهری روستا- شهر جماران در تهران می‌پردازد مشتمل بر چهار بخش است : بخش اول به کلیات تحقیق، بخش دوم به موقعیت و ویژگی‌های روستا- شهر جماران و بخش سوم سازمان فضایی محله جماران مورد تحلیل قرار می‌گیرد و در نهایت راهبردهای ساماندهی منظر شهری ارائه می‌شود.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Urban landscape in a strategic view

نویسنده [English]

  • Samaneh Yarahmadi
M.A in Landscape Architecture
چکیده [English]

Due to rapid urban development following the rapid economical, political and social transformation of societies, physical expansion of cities occurs beyond the scope of the surrounding lands to the adjacent habitats that had formed as self-sufficient villages throughout history. Mentioned Villages changed first to the marginal habitats of the city and then to regions within cities because of continuous urban development.Current neighborhoods like Jamaran, Deh Vanak, Evin, Imamzade Qasem and etc are regions of Tehran that are located in current range of the city and had been independent villages with relationships with each other not long ago. Complexity of social, economical, cultural, physical and traffic in the region of Jamaran as a mountainous village in Shemiran in the past and combination of rural and urban features in different aspects causes the region not having complete specifications of a village, nor qualities of an urban society. Also relation of this region with the political revolution of Iran makes it more important to recognize this urban texture much better to plan deliberately and this complex relationship leads to inefficiency and insufficiency of subjective and local plans. Current paper includes four parts that investigates planning strategies of urban landscape in Jamaran urban-village in contemporary Tehran: First part is about generalities of research. In the next part location and specifications have been studied. Third part includes site analysis and historical and subjective city framework and structure of Jamaran. At the end organization Strategies of Urban Landscape in Jamaran Urban-Village are offered.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban-village
  • Urban landscape
  • Jamaran
  • holistic view
  • historical and subjective city structure